| Migjen Kelmendi i pa komb, bėhet shkį! |
| Publikuar më 29 janar, 2012 nė orėn 19:39 ( ) |
Isa Mulaj | Opinion | |
|
|
|
Punim hulumtues pėr diskutimin e politikave, Nr. ESP035, fund janari 2012.
Pėrmbledhje
Thuajse secili qytetarė i Kosovės, ėshtė i bindur se, njė studiues, analist, kritik, shkencėtarė, akademik, apo i ēfarėdo profesioni qoftė, ėshtė nė gjendje ta pėrbuzė dhe pėrdhosė profesionin e vet deri nė skajshmėri nė momentin qė i jepet mundėsia tė bėhet llaskuc, i ofrohet ndonjė pozitė, korrupsion, ryshfet ose nė njė formė tjetėr ka mundėsinė e pėrfitimit afatshkurt, qoftė edhe nė baza ditore. Profesionistėt e tillė nga smira janė nė gjendje ta zhvlerėsojnė karakterin e vetė dhe tė njeriut nė pėrgjithėsi, nė pėrmasa tė papara. Janė nė gjendje tė sillen edhe si qen nė ēdo pikėpamje, ani pse e kanė formėn e njeriut.
Nė skenėn publicistike dhe mediale nė Kosovė, mendohej se nė mesin e disa studiuesve dhe atdhetarėve qė nuk mund tė thyhen kaq keq moralisht, ekziston vetėm njė numėr dy ose mė sė shumti treshifror. Kur ndodhnin kėto transformime ēoroditėse, qytetarėt thoshin: Valla pėr filanin sma ka marr mendja, por qe, ēka spo bojke vaki. Megjithatė, ende kishte mbetur njė elitė analistėsh qė cilėsoheshin si tė papėrlyer me fėlliqėsitė e zvetėnimit mental qė po e ngulfatė shoqėrinė shqiptare tė Kosovės. Nė mesin e kėtyre analistėve tė denjė, e gjithsesi nė mesin e tė parėve, neutral, tė ndershėm dhe kritik tė pakompromis ndaj sė keqes publike, padyshim mendohej se ishte Migjen Kelmendi. Pos kritikave tejet tė domosdoshme kundėr shkatėrrimit tė shoqėrisė kosovare deri nė shtazėrim, Migjeni kishte edhe vizione pėr shumė segmente kyēe tė shoqėrisė, siē janė, mediat, politika, gjuha shqipe, e deri te koncepti i gabuar pėr kombin kosovar. Pėr kėtė tė fundit, sado qė nuk ia qėllonte dhe shkaktonte polemikė, pėrsėri tregonte se qėndron para shumė tė tjerėve nė gjerėsinė e njohurive provokative pėr kombin, popullin, dhe kulturėn. Natyrisht, pa ide dhe koncepte provokative nėse janė nė suazat e arsyeshmėrisė, nuk ka zhvillim tė shoqėrisė.
Ēka ėshtė Kelmendi?
Kelmendi, sikurse edhe Mulaj, ėshtė rajon gjeografik nė Malėsinė e Madhe tė Shqipėrinė Veriore qė pėrfshinė edhe pjesė tė Kosovės perėndimore dhe Malit tė Zi lindor. Ėshtė edhe komunė nė Shqipėri. Emri Kelmend rrjedh nga gjuha latine Clement/us qė do tė thotė i thjeshtė, njė mbiemėr jo aq i pėrshtatshėm pėr Migjenin e ndėrlikuar. Klementi ose Kelmendi ishte emri i njė pape prej vitit 1198 deri mė 1216. Mulaj nga gjuha arabe do tė thotė i shenjtė.
Gjatė historisė, njė pjesė e fisit Kelmend ėshtė asimiluar shumė nė serbė dhe malazezė, tė cilėt mė vonė janė kthyer kundėr po atij rajoni dhe populli prej nga kanė rrjedhur. Nė vitin 1913, Mali i Zi okupon Pejėn, Istogun, Deēanin, njė pjesė tė Gjakovės, dhe Klinės deri nė Dri tė Bardhė. Fillon edhe vendosja e kolonėve serbo-malazezė nėpėr kėto rajone, ku vėrshimin mė tė madh do ta bėjnė nė Istog dhe fshatrat e tij. Zgjedhin tokat mė tė mira dhe ndjekin shqiptarėt qė kishin pasuri mė shumė. Kjo fushatė intensifikohet sidomos ndėrmjet dy luftėrave botėrore nė kudėr tė asaj qė njihet si Reforma agrare dhe kolonizimi i Kosovės. Pėr hollėsi tė mėtejme, duke pėrfshirė edhe emrat e kryefmiljarėve tė kolonėve, shiko librin e Millovan Obradoviqit Agrarna reforma i kolonizacija na Kosovo 1918 1941, Institut za istoriju Kosova, Prishtina, 1981. E pėrmendem kėtė ngjarje historike nė perėndim tė Kosovės me qėllim qė, mė vonė nė kėtė artikull, ta kuptojmė mė mirė arsyen pse sot kanė filluar tendencat e pėrseritjes sė asaj historie (pretendimet territoriale tė Malit tė Zi nė Rugovė).
Kur ndodh asimilimi i pjesėtarėve tė njė fisi nė njė komb tjetėr, atėherė po tė njėjtit ka gjasa tė kthehen nė armiq kundėr kombit nga i cili kanė dezertuar, siē ėshtė rasti me shumė shkije tė Koloshinit (siē i quan populli serbėt e Kollashinit) nga fisi i Kelmendit. Radikalizmi i serbėve qė kanė rrjedhur nga shqiptarėt, ėshtė i theksuar edhe nė kohėn e sotme kundėr shqiptarėve. Mendohet se, edhe pasardhėsi politik i Millosheviqit, Zėvėndėskryeministri i tanishėm dhe Ministri i Punėve tė Brendshme tė Serbisė, Ivica Daēiq, i lindur nė Prizren, ėshtė pasardhės i shqiptarėve tė asimiluar, mė konkretisht nga fisi Kelmend. Ata qė supozojnė se Daēiqi mund tė ketė prejardhje shqiptare, e ēka ėshtė e mundur meqenėse ka lindur nė Kosovė, mendojnė se mbiemri Daēiq ėshtė i ngashėm me mbiemrin Daci, e dihet se akademik Nexhat Daci ėshtė nga fisi Kelmend. Mirėpo, Nexhat Daci ėshtė i vėmendshėm se dezertorėt ose tė asimiluarit nga fisi i tij janė njerėzit mė tė rrezikshėm kundėr kombit tonė, prandaj edhe kishte bėrė thirrje pėr denazifikimin e garniturės politike tė Serbisė. Kėtė lloj denoncimi dhe kundėrshtimi ndaj dezertorėve tė kombit prej tė cilėve vijnė rreziqet mė tė mėdha, e kishte bėrė edhe akademik Rexhep Qosja (ėshtė nga Mali i Zi) kundėr akademikut serb Dobrica Qosiq. Qosja Qosiq kuptohej nė mesin e shqiptarėve se ėshtė mbiemėr i njėjtė, nga farefisi i njėjtė, ēka, sipas shumė gjasave edhe mund tė jetė. Dhe kėtu vijmė pėrsėri tė njė lloj ligji i natyrės sipas tė cilit, serbėt qė dyshohen se kanė origjinė shqiptarėve, janė armiqėt mė tė mėdhenj tė shqiptarėve. Duke e ditur kėtė, Rexhep Qosja e ka pas deklasuar Dobrica Qosiqin nė polemikėn rreth marrėdhėnieve dhe konflikteve shqiptaro-serbe.
Pėr mbrojtje me kohė nga rreziqet qė mund ti sjellin kombit tė konvertuarit nė kombe tjera, duhet vepruar sikur Nexhat Daci dhe Rexhep Qosja, pikė sė pari kundėr kushėrinjve dezertorė. Kėkohet menēuri dhe syēeltėsi ndaj rreziqeve tė tilla. Rreziku mė i madh nga tė konvertuarit e fisit Kelmend, gjėrė mė tani edhe i pėrjetuar, ėshtė nga Ibrahim Rugova dhe tė gjithė ata qė shiten se janė pasues tė sė ashtuquajturės filozofi rugoviane. Sikur ēdo antishqiptar i qelbur, pavarėsisht serb apo shqiptar nga Kelmendi, edhe Ibrahim Rugova ishte i fisit Kelmend. Ka ende njerėz tė vėrbėr (vetėm nė mesin e disa shqiptarėve, sepse ata qė bazohen nė evidencė dhe fakte e dinė) qė mendojnė se I. Rugova ka qenė shqiptar, dhe ka pasur ndonjė angazhim pozitiv pėr kauzėn shqiptare. Nė biografinė zyrtare tė tij, askush ende nuk ka marrė guximin ta pėrmend faktin se nėna e tij me emrin Sofa ishte Savka Radulloviq nga Prije Polje e Malit tė Zi (edhe Millosheviqi ishte me origjinė nga Mali i Zi por nuk dihet nėse ishte Kelmend i asimiluar). Ndonėse ky fakt ėshtė i njohur nė fshatin e lindjes sė I. Rugovės nė Cerrcė, nėse dikush do tė ishte nė gjendje tė dalė publikisht dhe tė thotė se kjo nuk ėshtė e vėrtetė, atėherė le tė na sjellė dėshminė e mbiemrit tė vajzėrisė sė saj nė shqip. Po ashtu, kush mund tė dalė e tė thotė se Sofa ka qenė bijė e jona? A e dini ju se ku i ka dajtė Rugova? Si quhet ndonjė dajė i tij? Si quhen motrat e nėnės sė I. Rugovės ose tezet e tij, dhe ku janė tė martuara ato? A e dini kė e ka tezak I. Rugova? Hajde, mos ngurroni, dilni publikisht dhe na i paraqitni dajėt, tezet dhe tezakėt e tij.
Pėrpos qė nėnėn e ka pasur shkinė, I. Rugova babain natyral e ka pasur rom dhe kjo dihet botėrisht nė Cerrcė. Ėshtė problem tjetėr kush do ti konsumoj rrenat e LDK-sė nė biografinė zyrtare tė Rugovės. Shihe rrenėn e madhe pėr Ukėn ose babain fals tė Rugovės; kėtė e paskan vrarė partizano-ēetnikėt. Pse ta vrasin partizano-ēetnikėt dhėndrrin e vet? E vėrteta ėshtė se, Ukė Rugovėn e kanė vrarė pjesėtarėt e Lėvizjes Nacional Demokratike Shqiptare (LNDSH) nė oborrin e shtėpisė sė tij, gjersa ky ishte duke bartur kashtė pėr tu shtruar bagėtive nė shtallė. Uka ishte eliminuar si hafije serbe dhe e komunizmit. Urdhėri pėr likudimin e tij kishte ardhur nga udhėheqėsia e LNDSH-sė. Vrasja e Ukės ende nuk kishte arritur ta neutralizoj veprimtarinė antishqiptare tė familjes dhe miqve tė Rugovės. Miku i tij, Ramė Vuthaj, e mbytė me sėpatė prapa shpine nipin e vetė Selman Kadrinė vetėm pse ky kishte eliminuar kryekriminelin mė nė zė nė atė kohė kundėr shqiptarėve Miliq Kėrsten. Do tė jetė pėrsėri LNDSH-ja, formacioni i saj i njohur si Lėvizja e Rezistencės, e cila do tė detyrohet ta organizoj likuidimin e mikut tė Rugovės, Ramė Vuthaj. Dikush ka pėrmendur nė njė shkrim se vrasjen e tij e ka organizuar njėfar Ahmet Nuhi nga Mojstiri apo Zhakova. Sqarojmė pėr opinionin se Ahmet Nuhi nuk ishte nga asnjėri prej kėtyre fshatrave por nga Shushica. Ai fillimisht ishte nė Lėvizjen e Rezistencės, ndėrsa nga prilli i vitit 1941 ishte bėrė toger i divizionit SS Skenderbeg.
Disa analistė tė sotėm ende janė dyshim se si ėshtė e mundur qė I. Rugovės tia kenė vrarė babain (fals, sepse tė vėrtetin nuk ia ka vrarė askush) partizano-ēetnikėt, ndėrsa pushteti i partizanėve ka nxituar ta pėrkėdhel me tė madhe Rugovėn duke e avancuar nė pozitat komuniste. Njė prej kėtyre analistėve, Sheradin Berisha, pretendon se ka lexuar disa variante tė vrasjes sė babait tė Rugovės, dhe nuk i bėjnė pėrshtypje. Ajo qė duket se i intereson mė sė shumti Sheradinit dhe i mjafton, ėshtė pėrkdhelja e madhe e Rugovės nga regjimi komunist serb dhe i Titos. E vėrteta ėshtė se babain Rugovės ia kanė vrarė LNDSH-ja, ose armiqėt e Jugosllavisė dhe vėllazėrim-bashkimit siē i quante pushteti jugosllav. Dhe e vėrteta tjetėr mė e fortė pse LKJ-ja dhe serbėt nxituan tė dashurohen me Rugovėn, ishte se miku i tij Rama kishte mbytur mė sepatė nipin e vetė, Selman Kadrinė, pėr tė nxjerrė hak pėr Miliq Kėrsten. Serbėt, sado qė janė tė pabesė dhe kundėr shqiptarėve, janė mirėnjohės kur dikush ua kryen njė punė tė madhe pėr kauzėn e tyre kombėtare, prandaj edhe e shpėrblenin I. Rugovėn e Kelmendit.
Nga fisi Kelmend i asimiluar nė masė tė madhe nė serbė dhe malazezė, rrjedh edhe Lirije Berisha, gruaja e kryeministrit aktual tė Shqipėrisė. Emri i saj i vėrtetė ėshtė Sllobodanka Bullatoviq, tė cilin vetėm e ka pėrkthyer drejtpėrdrejtė nė shqip si Lirije, ose ashtu siē edhe ėshtė pėrkthimi i duhur, ndėrsa mbiemrin Berisha e ka tė burrit. Sikur me rastin e nėnės sė I. Rugovės, edhe kėtu lindin tė njėjtat pyetje: Kush janė miqtė e Sali Berishės? Si quhej vjehhra e tij (ka qenė oficere e OZNA-s famėkeqe)? Si quhen motrat dhe vėllėzėrit e Lirije (Sllobodanka) Berishės? Po baballėku i Sali Berishės? Cilėt janė tezakėt dhe tezaket e fėmijėve tė Sali Berishės? Pyetjet janė tė hapura pėr tė gjithė shqiptarėt. Mos tė ngurrojnė dhe le tė sjellin dėshmi.
Migjeni e ka marrė kėtė emėr nga shkurtesat e shkrimtarit shqiptar, Millosh Gjergj Nikolla. Pėr nga domethėnia, ky ėshtė njė emėr kosmopolit qė ngėrthen nė vete dy religjione monoteiste dhe tri kombe. Millosh ėshtė emėr serb i cili nė shqip do tė thotė Dashamir. Gjergj dhe Nikollė janė emra religjioz tė huaj qė janė pėrshtatur nė shqip, i pari nga greqishtja si Georgis, kurse i dyti nga popujt e krishterė tė Perėndimit dhe Sllavėve si Nicolas/Nikola. Nėse dikujt i intereson origjina dhe domethėnia e emrit tim, atėherė ky ėshtė me bazė ēifute si Isa/ia. Latinėt ia kanė shtuar prapashtesėn us dhe e kanė bėrė Isus. Nė Dhiatėn e vjetėr tė Biblės, ekziston njė libėr i madh i shkruar nga profeti izraelit Isaia. Jezu Krishti tek latinėt njihej si Isus Cristus. Tė njėjtin emėr pa us e pėrdorin edhe arabėt si Isa, siē i kanė pėrshtatur edhe shumė popuj tjerė emrat ēifutė. Shembuj: Adam Adem, Abraham Ibrahim, Moses Moshe Musa Mojsi, David Dejvid Daut, Christ/os Christopher Kristė Isa, etj.
A ėshtė Migjeni, Jezusi apo Juda Iskarioti i mediave nė Kosovė?
Migjeni kishte lėshuar RTK-nė me zėmėrim pasi nuk pajtohej me politikėn redaksionale dhe mėnyrėn e funksionimit tė kėtij mediumi publik. Kishte hapur njė televizion privat Rrokum TV, i cili pavarėsisht numrit tė kufizuar tė shikuesve, ishte bėrė burim aq i domosdshėm i informacionit tjetėr (alternativ). Rėndėsia iu shtua edhe mė tepėr kur i plasonte emisionet, intervistat, dhe debatet nė internet, qė ishte njė pėrparėsi e dyfishtė: 1) teleshikuesit qė nuk kishin mundėsi ti pėrcillnin kėto emisione nė kohėn e transmetimit nė TV, mund tė kishin qasje nė to nepėrmjet internetit ku qėndronin pėr njė kohė tė gatė; 2) qasja nė informacionet dhe emisionet e Rrokum TV mund tė bėhej nga kushdo qė pėrdorė internetin. Nė faqen e kėtij mediumi www.rrokum.tv, botoheshin edhe opinione nė formė tė shkruar, shumica prej tė cilave ishin tė atilla qė mediet tjera tė ndikuara dhe kontrolluara nga pushteti dhe bosėt e grupeve tė interesit nuk i lejonin tė botoheshin. Kėshtu Rrokum TV ishte bėrė njė prej mediumeve mė tė paanshme nė Kosovė. Kur e dija se shumica e gazetave dhe disa portale tė internetit nuk mund ta pelqejnė ndonjė shkrim shkaku i orientimve tė tyre partiake dhe ideologjike, ia drejtoja Rrokumit.
Censura mediale e RTK-sė dhe e pushtetit tėrthorazi ia kufizonte veprimtarinė Rrokumit. Operatori i telefonisė IPKO nuk e kishte lejuar kyējen e Rroumit nė sistem. Aktivisti shumėvjeēar i LDK-sė, Bardhyl Meta, formon njė grup nė Facebook Duam Rrokum TV nė operatorin IPKO. Kėsaj kauze i bashkangjiten shumė simptizues nė mbrojtje tė mediumeve tė paanshme, unė ndėr tė parėt. Mė vonė, raporti i Reporterėve pa Kufij pėr Lirinė e Mediave kritikon ndalimin e kyējes sė Rrokum TV nė IPKO. Pėrpjekjet pėr zhvillimin e paanshėm tė mediave, nė kėtė rast tė Rrokumit, po ecnin mirė.
Pėrpjekje edhe mė njerėzore drejt dinjitetit tė medieve, u bė nga Migjeni nė momentin kur ky nepėrmjet Rrokum TV denoncoi bisedat informative kundėr gazetarėve nė RTK nga njerėz nėn hije. Dikush mund tė jetė mendjengushtė dhe tė mendoj se Migjeni e bėnte kėtė qė ta sulmoj mediumin publik prej tė cilit ėshtė larguar, ta bind opinionin se pėr ēka ėshtė larguar me shkas, dhe njėkohėsisht tė fitoj poena pozitiv pėr vete dhe televizionin e tij. Mė kryesorja ndėr tė gjitha qė duhet ta mbajm nė mend, ishte se Migjeni denoncoj atė qė ishte e patolerueshme nė ēdo medium marrja nė bisedė informative e gazetarit tė RTK-sė Petrit Musolli rreth raportit tė njė ngjarje pėr medie diku nė Skėnderaj, nga Shkėlzen Maliqi, ose siē e cilėsonte Migjeni, dirigjenti nėn hije i Agim Zatriqit (drejtorit tė pėrgjithshėm tė RTK-sė). Migjeni me tė drejtė shprehte habinė dhe parashtrote pyetjen pėr opinionin: Publiku don me dit; a oshte bre vlla ky [RTK-ja] shtėpi informative pėr tmirėn e qytetarėve, a osht stacion i milicisė kur merren gazetart nbiseda informative pej njerzve qė udhėheqin RTK-nė nėn hije? Kjo flet vetvetiu. Ėshtė e turpshme pėr njė qenie normale njerėzore tė veproj kshtu (biseda informative nė RTK). Ai po ashtu denoncoi mafinė qė manipulon me RTK-nė, qė sipas tij, pėrbėhej nga Shkėlzen Maliqi, Agim Zatriqi, dhe Jeta Xharra. Kėshtu Migjeni nė opinionin kosovar (pėr tė gjithė ata qė i dinin pėrpjekjet dhe vizionin e tij) ishte bėrė njė lloj sakrifice e drejtėsisė pėr medie mė tė mira, sikur sakrifica e Jezusit pėr tė mirėn e popullit.
Nė kohėn kur dha dorėheqje Agim Zatriqi, Migjeni u shpreh se kėtė e kanė hequr si qenin, dhe dorėheqja e tij nuk kishte tė bėnte me ndonjė vullnet a vendim tė vetė Zatriqit. Edhe nė kėtė rast Migjeni pėrsėri e kishte rolin e Jezusit pėr mediet, sepse po luftonte tė keqen. Deri kur? Ndoshta deri nė largimin e mafisė qė censuron dhe manipulon me RTK-nė, ose 3-4 udhėheqėsit e tij tė cilėt Migjeni i theksonte me emra. Pos Zatriqit, tė tjerėt nuk u larguan, mbeten aty. Migjeni do tė kthehet me prezencėn e tij tė madhe nė RTK si i ftuar i privilegjuar pėr biseda dhe intervista, duke ndėrruar bindjen pėr ata nė RTK qė i anatemonte, dhe duke u bėrė njė mbrojtės i serrtė i pushtetit politik dhe tė gjitha tė zezave qė kjo mafi politike ėshtė duke i udhėhequr kundėr Kosovės, shqiptarėve, dhe pėr llogari tė Serbisė. Ka spekulime nė opinion se Hashim Thaēi e ka ngulfatur, e ka korruptuar, dhe tash e nxjerr nė RTK nė cilėsinė e analistit tė pavarur pėr tė lehur qi qen nė llogari tė Hashimit dhe Serbisė. Natyrisht, siē e tregon edhe historia, armiqėt mė tė mėdhenj tė shqiptarėve vijnė nga ata tė Kelmendit kur konvertohen nė shkije. Tendencat e transformimi i tillė i Migjenit nuk ėshtė diēka e papritur por ligj i natyrės. Edhe Juda Iskarioti ishte njė aktivist shumė i zellshėm i kauzės pėr tė cilėn luftonte Jezuesi, deri nė momentin kur u lidh me pushtetin dhe papritmas e tradhtoj Jezusin, sikur Migjeni qė tani po synon ti gozhdoj pėrpjekjet e shoqėrisė kosovare pėr liri dhe dinjitet nepėrmjet propagandės sė tij nė RTK nė bashkėpunim me njeriun mė tė duhur tė Serbisė, Hashim Thaēin.
Vizioni pėr standardin e gjuhės
Migjeni nė qarqet shqiptare mė sė miri njihet si vizionar i dialektit Gegė tė gjuhės shqipe. Hipotezat e tij se gjuha shqipe ka humbur shumė nga imponimi i dialektit Toskė dhe anashkalimi i atij Gegė, janė koxha tė arsyeshme dhe tė vėrteta, vetėm nėse gjuha shikohet nė suaza tė kėtyre dallimeve, e jo mė gjerė. Ėshtė e vėrtetė se diku 2/3 e shqiptarėve nė Ballkan (gjysma e Shqipėrisė, Kosova, Maqedonia perėndimore, Mali i Zi lindor, dhe Lugina e Preshevės) duke mos pėrfshirė diasporėn, kanė lindur dhe janė mėsuar me Gegėrishte. Migjeni ėshtė i mendimit se pakica Toskė ia ka imponuar stilin e vetė tė gjuhės shumicės Gegė, ēka ai e cilėson si tė padrejtė, madje fajin ia lė vetėm njė njeriu Enver Hoxhės, duke e quajtur gjuhėn dhe standardin e vitit 1972, si tė Enver Hoxhės. Para se tė kalojmė nė shqyrtimin pak mė tė hershėm dhe hollėsishėm tė kėsaj ēėshtje pėr gjuhėn, le tė sqarojmė pak rreth shqetėsimeve tė Migjenit, por edhe tonat, rreth Gegėrishtes.
Kur filloj masivizimi i Toskėrishtes nėpėr territoret e banuara me shqiptarė qė ishin pjesė e Gegėrishtes, ose futja e saj nė institucione arsimore, qeverisėse, medie, dhe komunikim zyrtar, shumica e shqiptarėve mbeten jashtė qasjes dhe pėrshtatjes me kėtė dialekt. Vėshtirėsitė qė ekzistonin nė Gegėrishte me Toskėrishten krijuan njė polarizim edhe tė popullsisė, deri nė pėrēmim dhe pėrbuzje tė shqiptarėve Gegė, me emėrtime shpotitėse si: katunarė, malokė, analfabetė, njerėz tė pagdhendur, primitiv, etj., pavarėsisht se ku jetonin dhe tė ēfarė profesioni ishin. Vlen tė theksohet se cilėsimet e tilla, sidomos nė Kosovė, ishin krijuar si doktrinė zyrtare e komunizmit pėr diferencime edhe brenda kombeve. Kėtė lloj alegorie diferencuese tė dėmshme pėr kombin, nuk do ta kuptojnė si duhet shqiptarėt. Nė botėn perėndimore ende nuk ėshtė e qartė sa duhet se nė ish-Jugosllavi, pas diferencimit ideologjik, ndarja ose diferencimi kryesor bėhej nė bazė tė katundit dhe qytetit. Kėshtu komunizmi kishte arritur ti indoktrinoj nė afat tė gjatė njerėzit me diferencimin katunar dhe qytetar. Edhe nė gjuhėn serbo-kroate ishte futur nė pėrdorim intensiv termi seljak (katunar), madje kėtė do ta pėrdorin edhe shumė shqiptarė ndėrmjet vete. Me kėtė diferencim synohej qė, njė shqiptarė (qoftė edhe analfabet dhe i shėmtuar) nga Prishtina, tė jetė mė i afėrt me njė ēetnik nė Nish ose Kragujevc, dhe ti kenė armiq tė pėrbashkėt shqiptarėt nė fshatrat e Rugovės. Kėtu fshihej sekreti i dyfishtė: I pari, shumica e shqiptarėve, nė pėrqindje mė shumė se ēdo popull nė ish-Jugosllavi, jetonin nė zona rurale, dhe me kėtė do tė merrnin epitetin e njerėzve primitiv kolektivisht. I dyti, njė pjesė e vogėl qė jetonte nė qytete dhe shumė prej tyre vareshin drejtpėrdrejt nga garnitura politike, ishin pakicė shqiptare, dhe pėr mė keq, kjo pakicė nuk e kishte pushtetin tė vetin por ishin nėn direktivat politike tė kombeve tjera, kryesisht tė serbėve. Nė tė dyja rastet, ky diferencim katunar-qytetar i shkonte pėr shtati popujve jugosllavė nė dėm tė shqiptarėve. Edhe pse diferencimi i tillė ėshtė nė rėnie e sipėr pas vėrshimit tė katunarėve nėpėr qytete pas luftės nė Kosovė dhe uzurpimin e pushtetit e shumėēka tjetėr, ende nuk ėshtė zhdukur si mendim.
Nė shtetet perėndimore, nuk njihet ky diferencim. Ka pėrplot diferencime tjera si, raca, gjuha, kombi, religjioni, por jo katunar-qytetar. Pėr shembull, Bill Klintoni dhe Gjenerali Uesli Klark kanė lindur dhe vijnė nga Little Rock (Kėrshi i Vogėl) i shtetit Arkansas. Nė kohėn kur kanė lindur dhe janė rritur nė Kėrshin e Vogėl si vend i vogėl, sipas pėrkufizimit tė komunizmit jugosllav, ata duhet tė jenė katunarė, malokė, tė pagdhendur, seljaka, e ēka mos tjetėr. Nė realitet kėta ishin personalitete me shkathtėsi tė mėdha nė nivel botėror, sikurse edhe pasardhėsi i seljakut nga Kenia, Barak Obama.
Kthehemi tash te problemi i padrejtėsisė sė Toskėrishtes ndaj Gegėrishtes, ose siē po e quan Migjeni, imponimi i vendimit tė njė njeriu (Enver Hoxhės) ndaj 2/3-sė sė kombit. Po qė se Migjeni kthehet pak mė herėt nė histori se ajo kohė kur ka jetuar dhe vepruar Enver Hoxha, mund ta vėrejmė se ēfarė diskriminimi i ėshtė bėrė jo vetėm Gegėrishtes, por edhe Toskėrishtes. Ka pasur periudha gjatė historisė kur gjuha shqipe, e tė dyja dhe tė gjitha dialekteve, ėshtė shkruar me shkronja greke, arabe, dhe cirilicė. Pėr shembull, poezia Bagėti dhe Bujqėsi e Naim Frashėrit ėshtė shkruar edhe me shkronja arabe, nga e djathta nė tė majtė, dhe nga fundi nė fillim para mė sė 120 viteve. Me kėtė Naimi, edhe pse teksti i tij tingėllon shqip dhe arabėt ndonėse mund ta lexojnė nuk e kuptojnė asnjė fjalė, po e diskriminonte edhe Toskėrishten nė vendin e tij tė lindjes, nė Frashėr tė Pėrmetit, ku askush nuk mund ta kuptonte. Kur u shkrua me shkronjat e alfabetit shqip, e kuptuan tė gjithė toskėt. Po ne gegėt ēfarė tė bėnim? Ta akuzojmė Naimin se nuk ka shkruar nė dialektin qė na pėrshtatet neve, a po?
Pasi u mbajt Kongresi i Manastirit, shumica e shqiptarėve gjithandej Ballkanit fillimisht nuk e kuptonin se ēfarė ėshtė bėrė. Ai ishte vendim i njė grupi studiuesish pėr tė gjithė shqiptarėt, pavarėsisht se ne si shumicė mund tė na pėrshtatej diēka tjetėr ndryshe. Ata ishin pakicė, ndėrsa ne shumicė. Ndėrmjet dy luftėrave botėrore, nė Kosovė dhe viset shqiptare tė ish-Jugosllavisė ka ekzistuar njė kaos i shkrimit dhe unifikimit tė gjuhės. Disa qė dinin shkrim, pėrdornin ende shkronjat arabe, disa tė tjerėve iu imponua alfabeti ciriliks dhe gjuha serbo-kroate, dhe atė alfabet (cirilik) shpesh e pėrdornin dhe nė letrat me tekst nė gjuhėn shqipe. Mė ka rastisur tė shoh letra tė tilla qė i dėrgonin nė shtėpi ushtarėt shqiptarė nė ish-Jugosllavi gjatė viteve 1960-ta, dhe kėto ishin vetėm pėrgjigje ndaj letrės sė prindit qė ia dėrgonte tė birit diku nė Slloveni me tekst shqip dhe shkrim cirilik. Nėse ka pasur shumė tė tillė, duke mos llogaritur ata qė nuk kanė ditur fare kurrfarė shkrim leximi, atėherė sipas Migjenit, Enver Hoxha ka imponuar diēka tė veten qė nuk u pėrkiste atyre, dhe mė vonė edhe Gegėrishtes!
Ēėshtja e imponimit tė njė dukurie shumicės nga ana e pakicės, ėshtė relative varėsisht nga kahet e zhvillimit tė kombit, shoqėrisė, dhe njerėzimit. Kur ėshtė zbuluar kompjuteri, sigurisht se ishte imponim ndaj shumicės sė atyre qė pėrdornin makinat e shkrimit. Zbulimi dhe futja nė pėrdorim e automobilit i anashkaloj shumicėn e atyre qė ngasnin biēikleta. Prandaj, edhe gjuha shqipe dhe standardi i vitit 1972 tė cilat Migjeni gabimisht i quan si tė Enver Hoxhės, e kishin qėllimin e ngjashėm sikur kompjuteri dhe vetura, pra zėvendėsimin e gjuhės me shkronja greke, arabe dhe cirilike me njė standard tė pėrbashkėt. Sikur tė dilte dikush nga Gegėrishtja dhe ta zhvillonte mė mirė kėtė dialekt, atėherė do tė futej ky nė pėrdorim edhe nė mesin e shqiptarėve Toskė. Naim Frashėri ka qenė jė poet qė ka shkruar nė dialektin Toskė dhe poezitė e tij mėsohen edhe sot nėpėr shkollat shqipe. A i ka faj Naimi, Migjen Kelmendit, mua, dhe tė gjithė atyre nga dialekti Gegė pėr poezitė e tij nė Toskėrishte, kur ato nė fillim nuk kanė mundur ti kuptojnė as ata tė Shqipėrisė sė jugut, pos atyre qė ishin te profesionit tė ngjashėm mė Naimin? Kėtu bie poshtė mendimi i Migjen Kelmendit pėr anashkalimin e shumicės. Zbulimi dhe zhvillimi i njė dukurie nuk vendoset me vota, por me argumente dhe cilėsi. Migjeni nuk e ka kėto kapacitete. I vėrtetojmė me fakte mė vonė.
Gjersa favorizon dialektin Gegė kundrejt atij Toskė, Migjeni nuk sjellė kurrfarė argumenti pos atij tė numrit tė banorėve, madje edhe kėtu e ka gabim kur nuk llogarit se sa njeriu nga rajonet Gegė janė arsimuar nė dialektin standard Toskė. Vizioni i Migjenit nė kėtė drejtim pėr gjuhėn, ėshtė sikur ai i favorizimit tė makinės sė shkrimit nė vend tė kompjuterit. Dialekti Gegė mund tė shfrytėzohet intensivisht pėr hulutmime arkeologjike dhe historike, sikur nė rastin kur unė ia kisha dėrguar Migjenit tė ashtuquajturin Fjalori i Pejės dhe Istogut, por duke mos tentuar qė ta fajėsoj standardin e gjuhės nga 1972 dhe Toskėrishten pse nuk i kanė futur ato gjėra qė unė sot i kam nė qejf. Unė nuk e kam problem, dhe nuk mė pengon ti pėrdori tė dyja dialektet njėkohėsisht kur shkruaj ose foli. Zgjidhja e ndonjė mosmarrėveshje ndėrmjet kėtyre dialekteve ėshtė qė Gegėrishtja tė fuzionohet ose shkrihet me Toskėrishten. Pėrdoreni kėtė qasje sa herė u vie mė lehtė. Stadardi i 1972-ės ishte njė pėrparim nė gjuhėn shqipe qė duhet tė shtytet mė tutje. Nuk ka kthim prapa siē po mendon Migjeni. Gjuha duhet tė zhvillohet sė bashku me shoqėrinė. Nėse Migjenit i intereson vizioni im pėr gjuhėn, atėherė kam vetėm njė rekomandim pėr alfabetin. Meqenėse kemi njė alfabet me bazė tė shkronjave latine, propozimet e mia si rekomandim janė:
1) Shkronja Nj nuk duhet tė figuroj si e veēantė, ani pse nė disa gjuhė tjera (pėr shembull nė serbokroatisht) ekziston. Ėshtė vetėm kombinim i dy shkronjave, tė cilat kur bashkohen, nuk japin tingull tjetėr pos atij qė e kanė veē e veē, N+j = Nj, njėsoj sikur L+j=Lj (ekziston nė serbo-kroatisht, sllovenisht, etj.), M+j=Mj (mjegulla, mjalti, mjeshtri);
2) Shkronjat dyshe nė gjuhėn shqipe po ashtu mund tė mos ekzistojnė si tė veēanta, por gjatė shkrimit kuptohet tingulli i tyre sikur nė ēdo gjuhė me shkronja latine. Pėr shembull, shkronjat Th, Sh,.. qė janė si tė veēanta nė shqip, nuk janė tė tilla nė anglisht, por gjatė shkrimit dhe leximit nė anglisht hasim nė Think, Throw, Ship, Shop. Shkronjat e tilla dyshe nė shqip qė janė tė shoqėruara me h si, Dh, Sh, Th, Xh, Zh do tė duhej tė kuptoheshin automatikisht si tė tilla gjatė leximit, pa pasur nevojė tė thuhet se janė shkronja tė veēanta. E njėjta do tė vlente edhe pėr shkronjat tjera dyshe si Gj, Ll, dhe Rr;
3) Shkronjės ē mund ti hiqet bishti dhe tė shėnohet si ch, dhe kjo do tė pėrputhej mė mirė nė kuadrin e shronjave dyshe me h, si Dh, Sh, Th, Xh, Zh. Njė propozim tjetėr do tė ishte qė kjo shkronjė tė mos figuroj fare si e veēantė, por gjatė shkrimit dhe leximit tė kuptohet se ėshtė ē kur e shėnojmė me ch, sikur nė anglisht qė nuk ka njė shkronjė tė tillė, por megjithatė lexojmė cherry, chain, charter;
4) Disa shkronja tjera nuk do tė kishte nevojė tė ekzistonin fare pasi tingulli i tyre fitohet nga kombinimi i dy shkronjave tjera kur shkruajmė. Shembull: Ts dhe Tz do ta zėvėndėsonin gjithmonė shkronjėn tonė c kudo pa kurrfarė problemi. Dz kur ta shqiptoni do tė thotė X. Megjithatė, kėtė propozim, ndonėse i arsyeshėm, nuk po e rekomandojmė tani se mos po frikėsohen ithtarėt e gjuhės shqipe.
Shtrohet pyetja se ēfarė na duhen kėto thjeshtėzime tė alfabetit dhe ēfarė pėrfitimesh mund tė na sjellin? Pėrfitimi i parė ėshtė nė kompjuter dhe fushėn e teknologjisė informative, ku dominon teknologjia perėndimore, kur bėjmė sortimin (klasifikimin) e emrave. Kjo teknologji nuk na i bėnė sortimet sipas shkronjave tona me ē dhe shkronjat dyshe. Ka edhe pėrfitime tjera nga ky thjeshtėzim, por pėr shkak tė hapėsirės nė kėtė shkrim, nuk jemi nė gjendje ti diskutojmė mė shumė. Na ka mbetur edhe shkronja diakritike ė, tė cilėn programet nė anglisht nuk e sortojnė. Mirėpo, kjo ėshtė shkronja mė e rėndėsishme qė pėrdoret mė sė shumti sa herė qė shkruani. Asnjė shkronjė tjetėr nė shqip nuk pėrdoret mė shumė se kjo nė ēdo shkrim qė e bėni. Ajo shėrbėn, nė mes tjerash, pėr formėsimin e shumėsit dhe tė gjinisė. Kjo shkronjė duhet tė mbahet kėshtu si ėshtė.
Kombi i shpifur kosovar i Migjen shkatrraēit
Nė bazė tė vizionit pėr dialektin Gegė si diferencim nga ai Toskė dhe standardit tė gjuhės tė vitit 1972, Migjeni shkoj mė tutje nė propozimin e njė diferencimi qė mund tė jetė me pasoja mė tė mėdha se ai i komunizmit jugosllav pėr katunarėt dhe qytetarėt. Bindja e tij ishte se shqiptarėt e Kosovės me veēoritė e tyre tė gjuhės Gegė meritojnė tė jenė njė komb si i veēantė ose i distancuar nga shqiptarėt tjerė (ata Toskė). Nėse parimet e Migjenit mbi tė cilat do tė ndėrtohej ose rafinohej ky komb janė tė arsyeshme, atėherė duhet ti pėrkrahim dhe shkojmė pas tyre. Unė do tė isha ndėr tė parėt nė llogari tė kėtij kombi, por, sė pari tė njihemi me elementet nė bazė tė tė cilave do tė themelohej dhe funksionoj ky komb.
Migjeni krijon njė emision tė posaēėm pėr rėndėsinė e Gegėrishtes, me titullin Autostrada linguale, tė cilin e mban nė faqen e internetit tė Rrokum TV si kryevepėr dhe thirrje tė tij publikut shqiptarė tė Kosovės dhe disa viseve tjera pėr kthim nė origjinalitetin e gjuhės shqipe. Qė nė fillim, vetė titulli Autostrada linguale, nė vend se tė ishte gjuhėsore, tregon pėr falsifikatin origjinal tė thirrjes sė Migjenit. Porosia kryesore qė e drejton duke anatemuar Toskėrishten, ėshtė kjo: Ka nisė Kosova me u kthy te origjinali, te vetvetja, me u qu prej ni anrre timponume komuniste, e me pa se kush osht. Arsyetimi nė bazė tė kėsaj porosie, ėshtė se Kosova tani po merr frymė mė lirshėm pasi qenka cliruar nga robėria e gjuhės artificiale dhe standardit tė vitit 1972. Edhe fundi i thirrjes nga porosia e tij ėshtė mė pus se fillimi: Per tanė enveristat edhe Ismail Kadarenė, e kam vetėm ni porosi Gegė is beautiful, njė shprehje nga anglishtja e cila kur pėrkthehet nė tė gjitha dialektet e gjuhės shqipe (Gegė, Toskė, gjakovar, drenicak, lab, arbėresh) do tė thotė Gega ėshtė e bukur. Pėr ta pėrfaqėsuar sa mė mirė dhe pėr ti dhėnė rėndėsi sa mė tė adhe Gegės, Migjeni shfaqet me njė bluzė tė zezė me mėngė tė shkurta, ku nė gjoks i skhruan Gegė is beautiful. Gjersa ankohet se Gegėn e kanė paraqitur si diēka tė zezė, vetė Migjeni me veshjen e tij tė zezė (e me mendje edhe mė tė zezė) dhe me gjysmėn e fjalive nė gjuhėn angleze (shikoni pėr seri sa shumė shprehje origjinale tjera i pėrdorė nė anglisht nė atė porosi), na e paraqet edhe mė tė zezė Gegėrishten. E pra, ky ėshtė vizioni i Migjen shkatrraēit pėr origjinalitetin e gjuhės shqipe dhe kombit kosovar. Dhe ky vizion me Autostradė linguale, Gegė is beautiful dhe pėrkufizime tjera gjentėllmene, kulleriste nuk pėrfundon kėtu. Qėllimi strategjik fshihet diku tjetėr, tė cilin do ta zbulojmė nė nėntitujt qė vijojnė.
Alarmi i Migjenit pėr rrezikun e krijimin e Serbisė sė Madhe nga mafia shqiptaro-serbe
Para dy viteve, Migjeni nė televizionin e tij Rrokum TV, nė serinė e intervistave disaorėshe qė mund tė jenė ende tė ruajtura nė faqen e internetit tė kėtij televizioni, kritikonte ashpėr mafinė shqiptaro-serbe, dhe akuzonte shtresat e gjėra tė shqiptarėve pse nuk po duan ta kuptojnė se ēka ėshtė duke ndodhur dhe si po punohet kundėr tyre (shqiptarėve). Ooo, ky popull nuk o ka e din se ēka osht ka i gatuhet! Krejt kto propaganda pėr autostradė, bashkimin kombtar, Shipninė etnike, janė projekte pėr krijimin e Serbisė tmadhe qė koordinohet mes Beoradit, Tiranės e Prishtinės. Ju a pe shihni se autostradėn e kombit po e ndėrtojnė firmat e Serbisė; krejt punt kryesore ja u kanė dhanė ktyne. Ju e kini marrė vesh vonė apo dini diēka, por keni mbetur gjithmonė tė heshtur, qoftė nga mungesa e informatave tė duhura, qoftė nga frika mendore pėr tė mos u shprehur ose mos lejimin e tė tjerėve qė ishin nė rrjedha se ēka po ndodhė. Kėshtu pėrafėrsisht i kishte deklaruar Migjeni tė punėsuarit tė vetė nė televizionin e vetė. Ai me tė vėrtetė ngriste njė shqetėsim serioz, i cili fatkeqėsisht nuk mund tė depėrtonte tek masat e gjėra, tė cilat do ta paguanin ēmimin pėrfundimtarė, pėr shkak tė censurės nė tri televizionet me mbulim tė gjerė (RTK, KTV, dhe TV21).
Mė vonė doli se, projekti i Serbisė sė Madhe me autostradėn e kombit shqiptar, pos garniturės nga Klani i Zemunit qė kishin marrė punė nė Shqipėri, po jetėsohej edhe nė pjesėn e Kosovės me mafiozėt serbė. Migjeni kishte plotėsisht tė drejtė. Kush kishte sy dhe veshė tė dėgjonte se ēfarė paralajmėronte, nuk do ti dukej aspak befasi ēfarė do tė ndodhte mė vonė nė aferat me autostradėn, tė cilėn publiku i manipuluar dhe dezinformuar e shihte si bashkim kombėtarė. Kur Serbia arrestoj Zvonko Veselinoviqin, politika e mafiozėve shqiptarė qė udhėheq Kosovėn nė bashkėpunim me ata serbė, gėnjente publikun pėr ti krijuar bindjen se ėshtė arrestuar kryeshefi i bandave kriminale nė veri tė Kosovės. Kėsisoj edhe Serbia paraqitej si gjykatės i mirė duke e luftuar krimin pėr llogari tė Kosovės, ēka nuk ishte fare e vėrtetė. Arsyet e arrestimit tė Veselinoviqit dolėn tė jenė qind pėr qind tė ndryshme nga ato qė mendonte publiku kosovarė. Nė projektin e autostradės sė kombit (cilit komb?) me tė cilin Hashim Thaēi krenohej shumė, po merrte pjesė nė ndėrtimin e saj edhe krimineli i shumėkėrkuar Zvonko Veselinoviq. Prokuroria serbe nė Beograd e ngarkon Veselinoviqin me akuzėn se ka marrė dhe i mbante jashtėligjshėm 32 kamionė tė ndėrmarrjes Hipo alpe Adria lizing. Kėta kamionė, ndėrmarrja Eurocop nga Rashka e Dragan Qurēiqit i kishte marrė nė shfrytėzim me lizing (qėra). Nė kėtė biznes me kamionė, pos Veselinoviqit, ishte angazhuar edhe Fahrudin Radonēiq, njė emėr shumė i njohur nė projektin e autostradės sė kombit dhe shumė tjera nė Shqipėri. Kėta ishin vetėm pjesė e rrjetit tė mafisė pėr krijimin e Serbisė sė Madhe qė veprojnė nė Shqipėri dhe Kosovė. Migjeni me tė drejtė i kishte spikatur emrat e udhėheqėsve kyē tė kėtij projketi si Mirosllav Mishoviq, Damir Fazlliq, e tė tjerė.
Pas skadimit tė kontratės sė lizigut nė fund tė majit 2008, Veselinoviq me grupin nuk i kthen kamionėt. Arsyeja e vetme ishte se Qeveria e Hashim Thaēit kishte vendosut ti del nė ndihmė duke i dhėnė punė nė autostradėn e kombit. Pėrveē kėsaj, PTK-ja e Thaēit e paguan me rrogė tė mirė Veselinoviqin nė veri si teknik pėr ti ngritur dhe ruajtur antenat. Edhe djalin dhe bashkėshorten e Veselinoviqit PTK-ja e Thaēit i kishte punėsuar dhe u jepte rroga tė majme, madje edhe pas djegies sė pikave doganore dhe vrasjes sė policit Enver Zymberi nė veri tė Kosovės. Tė ardhurat ose paratė nga tė gjitha kėto burime tė Kosovės, Veselinoviq, siē tregojnė videoxhirimet dhe hetimet e EULEX-it, i pėrdorte pėr ngritjen e barrikadave, organizimin e trazirave dhe kriminalitetit nė veri. Njė pjesė tjetėr tė parave qė ia jepte garnitura e Hashim Thaēit kėtij kryekrimineli, do tė pėrdoren pėr blerjen e armėve dhe vrasjen e Enver Zymberit. Veselinoviq ėshtė njė prej personave kyē nė organizimin e kėsaj vrasje. Sigurisht, Qeveria e Serbisė nuk ka se si tė mos i jetė i mirėnjohėse Veselinoviqit pėr krimet dhe plaēktijet e tij kundėr Kosovės, pesėrisht nė bashkėpunim me mafinė shqiptare, porse arrestimi dhe akuzat ndaj tij me tė cilat e ngarkon prokuroria e Serbisė, janė krjetėsisht tjera nga ato pėr tė cilat fillimisht kanė menduar shumė shqiptarė tė Kosovės. Me kėtė Serbia i tregon Veselinoviqit se, janė krejtėsisht nė rregull ato qė i ke bėrė ti kundėr Kosovės dhe shqiptarėve, porse kėtu pėrgjigjesh vetėm pėr shkeljen e ligjeve tona, sepse ne nuk jemi Kosovė, ne kemi pak moral, dhe kėtu funksionon shteti.
Thaēi dhe shumė qytetarė tė mprapshtė e shpallėn viktimėn Enver Zymberi Hero tė Kosovės, ani pse ai kishte shkuar pa bėrė asgjė dhe ishte qėlluar nga afėrsia. Pse ai shkoj badihava, ėshtė pyetje intersante? Pėrgjigja ėshtė shumė e thjeshtė. Hashim Thaēi, njė natė para intervenimit nė veri, kishte shkarkuar drejtorin e policisė, Reshat Maliqi. Vendimin e Thaēit e marrin vesh mė shpejt qytetarėt nėpėrmjet lajmeve tė mbrėmjes nė KTV, se vetė Maliqi. Familja e Maliqit vetėm e kishte parė lajmin nė formė tė shkruar qė ecte poshtė ekranit tė televizionit, dhe i tregon atij se ēfarė po shkruante. Maliqi duke mos u besuar syve tė vet pėr kėtė ngjarje qė e kishte ndėrmarrė Thaēi pas orarit tė punės, merr telefonin dhe kontakton Bajram Rexhepin, Ministrin e Punėve tė Brendshme, rreth lajmit pėr shkarkimin. Rexhepi nuk ka ide se kush dhe pėr ēka e ka shkarkuar drejtorin e policisė. Mė vonė, Reshat Maliqi padit Hashim Thaēin.
Njėsitė speciale tė policisė sė Kosovės dėrgohen pa prit e pa kujtu nė veri tė Kosovės, pa qėllim tė njohur, tė papėrgatitura, dhe pa pajisjet e nevojshme (pėr shembull, pa jelekė kundėrplumb). Nga ai aksion vritet pjesėtari i njėsisė ROSU, Enver Zymberi. Thaēi dhe Veselinoviqi e dinin se ku duhet dėrguar policėt pėr ti vrarė. Menjėherė shpallet Enver Zymberi hero, ndėrsa gjendja nė veri pėrkeqėsohet edhe mė shumė ku serbėt i pėrforcojnė pozitat e tyre, pra bėhet mė tė pavarur nga Prishtina se qė ishin. Tallet Qeveria me heroizmin e Enver Zymberit duke ia ndėrtuar familjes sė tij shtėpinė. Kjo i pėrshtatej shumė edhe serbėve nė veri. Vetėm le tė dėrgojė Qeveria njerėz nė veri pėr tu vrarė pa arritur kurrfarė qėllimi, e nė pjesėn tjetėr tė Kosovės mund tiu ndėrtoj shtėpia e lapidare sa tė dojė. Serbėt nuk kanė gjė kundėr kėsaj tė fundit. Rrjedha e kėtyre ngjarjeve po e vėrtetonte alarmin e Migjenit pėr krijimin e Serbisė sė Madhe, por gjatė gjithė kėsaj kohe Migjeni kishte ndėrruar mendjen dhe orientimin ishte bėrė pjesė e kėtij projekti tė mafisė shqiptaro-serbe.
Kthimi i Migjenit nė RTK dhe transformimi radikal i tij nė qen tė mafisė politike
Pse dhe kur u ndėrprenė kritikat e Migjenit kundėr mafisė shqiptaro-serbe, dhe ai tashmė e pėrkrahė kėtė mafi? Ky transformim ndodhė prej momentit kur Hashim Thaēi e korrupton dhe i jep hapėsirė nė RTK. Kėtu mbaron Migjeni normal, dhe krijohet njė Millosh Migjen tjetėr nė tė njėjtin trup. Sa herė qė paraqitet nė RTK, ai duhet tė mbrojė Qeverinė e Thaēit, qoftė edhe nė mėnyrė krejtėsisht banale dhe tė pakuptimtė. Para se tė kalojmė nė qėdrimet e tij tė shprehura nė RTK gjatė intervistės me Albin Kurtin dhe Ilir Dedėn, tė kthehemi pak te publiciteti i Migjenit pėr Gegėn nė emisionin e RTK-sė tė quajtur Oxygen Show.
Siē e dini, emisionin Oxygen Show e udhėheq gjakovari Besim Dina. Edhe gjakovarėt e kanė dialektin e vet, madje janė mė fanatik nė tė se Migjeni apo kushdoqftė pėr Gegėrishten. Merreni me mend vetėm kėtė: kur e tėrė Kosova ishte krahinė me status zyrtar, shumė gjakovarė e pėrdornin shprehjen jozyrtare Republika e Gjakovės nė shenjė tė ngritjes sė epitetit tė vet dhe poshtėrimit tė Kosovės. Disa prej tyre ende e pėrdorin kėtė shprehje tė budallt (si pėr shembull, Astrit Haraqia me vathė i LDK-sė). Tani na del edhe njė origjinalitet edhe mė i ngushtė i gjuhės shqipe se ai i Migjenit pėr Gegėrishten dialekti gjakovar. Ka tendenca qė edhe dialekti i Besim Dinės si person tė jetė origjinaliteti i vetėm dhe pėrgjithėsues i gjuhės shqipe. Kėshtu janė jo pak prej shqiptarėve tė sotėm nė Kosovė. Gjersa flasin dhe e pėrmendin shtetin, kombin, gjuhėn, kulturėn, veprimet e tyre janė tėrėsisht nė funksion tė egoizmit, shpirtngushtėsisė, dhe oportunizmit individual si llaskuca tė pafytrė dhe tė fėlliqur. Me kėta njerėz tė ndėrtohet shteti dhe Shqipėria etnike, a? Zot ruana! Ruajuni vetėm qė tė mos u hanė! Kaq.
Kur futet Migjeni nė sallėn e emisionit tė RTK-sė dhe fillon bisedėn me Besim Dinėn, i thotė se kanė qėlluar tė dy qė flasin Gegėrishten. Besimit me gjasė kjo nuk i ka ardhur aq mirė pasi Gega ėshtė pak e ndryshme prej dialektit tė shpifur gjakovar. Sidoqoftė, nga biseda me Migjenin dhe qėndrimi i tij pėr gjuhėn, nuk mund tė thuhet diē mė shumė dhe e veēantė nga ajo ēka u tha deri tani. Gjersa Migjeni don me na i qorry sytė dhe kopė veshėt pėr Gegėrishten, shkoni mė vemendje kėtė fakt, dhe pyetje:
E nė ēfarė dreq dialekti ėshtė titulli i emisionit Oxygen Show? Nė tė gjitha dialektet, nėndialekte dhe shprehejet e mundshme nė gjuhėn shqipe, nuk ėshtė shqip. Kėtu paska ardhur Migjeni ti jap publicitet dhe rėndėsi edhe mė tė madhe Gegėrishtes, sepse edhe nė televizionin e tij na i qiti vesht pėr kėtė temė me shprehje angleze. Nėse dikush mendon se Autostrada linguale, Gegė is beautiful, Oxygen Show, e zhargone tjera tė kėtyre kopilėve, kullerėve e laperėve nga gjuhėve tė huaja, duke pėrfshirė edhe dialektin e veēantė tė Hashim Thaēit nė gjuhėn angleze (hashimēe), janė bazė e dialektit Gegė dhe origjinalitet i gjuhės shqipe, atėherė ai/ajo nuk ėshtė qenie normale njerėzore. Ishte pėr ēdo kritikė publiku shikues (spektatorėt) aty pranė emisionit, i cili nė momentin kur hyri Migjeni, rrehte shuplaka si gjįjį.
Pėr biseda dhe intervista tė nxehta nė RTK, Qeveria (ose ekipi i RTK-sė; janė njėsoj) kur e di se mund tė zihet ngushtė nga kundėrshtarėt, angazhon analistėt e saj tė shantazhuar, ose ata qė janė pjesė e mafisė politike shqiptaro-serbe. Kėshtu nė bisedėn e organizuar mė 13 janar 2012 (njė ditė para protestės sė Lėvizjes Vetėvendosje!), RTK-ja kishte angazhuar pėrballė Albin Kurtit, Ilir Dedėn, dhe natyrisht, Migjen Kelmendin. Pėr Ilir Dedėn dihet se ėshtė nga Mitrovica dhe e ka nėnėn serbe. Serbėt udhėheqin ēdo gjė nė Kosovė por nėn hije, duke pėrfshirė edhe presidencėn ku e kishin caktuar Ilirin (tash e kanė larguar) si kėshilltarė tė Atifete Jahjagės. Tema bosht e asaj bisede ishte reciprociteti me Serbinė dhe liria e lėvizjes sė njerėzve dhe mallrave. Albin Kurti mbronte qėndrimin se liria e lėvizjes sė njėanshme, pra liri vetėm pėr serbėt dhe mallrat e Serbisė, i shkakton vetėm humbje Kosovės, dhe duhej organizuar protesta pėr tė bėrė presion qė ne tė jemi tė barabartė. Ai po ashtu sqaronte se Serbinė e kemi brenda nė Kosovė duke funksionuar, mė konkretisht nė Qeveri, sepse shumica e politikanėve shqiptarė nė pushtet, janė tė lidhur me biznese tė Serbisė. Pėr Ilirin, teleshikuesit nuk prisnin ndonjė befasi meqenėse dihej ėshtė gjak serbi.
Migjeni vazhdimisht ēartej duke i ndėrhyrė Albinit nė bisedė. Albini disa herė iu lutej tė dyve qė tė mos e ndėrpresin dhe ta lejojnė tė sqaroj problemet ose pėrfundoj fjalinė. Migjeni shqetėsohej tej mase se mos po shkaktohet ndonjė trazirė me protesta dhe po ia prishin taraqillakun e tij tė interesit me mafinė shqiptaro-serbe. Albini kur i pėrmendi lidhjet e biznesit tė shqiptarėve me serbė, harroj ti thotė Migjenit se ty po tė djeg fort ndonjė trazirė se mos po i ērregullohet tregtia kushėririt tė tij Ramiz Kelmendi (nuk duhet tė pėrzihet me njė Ramiz Kelmendi tjetėr qė ėshtė publicist) me Kariqėt dhe serbėt tjerė. Kur nuk kishte kurrfarė arsyetimi dhe argumenti, Migjeni thoshte se nuk duhet bėrė protesta e tė bėjmė turbullira tė panevojshme, se na sheh bashkėsia ndėrkombėtare. Albini me sqarimin e tij, e shtini ndhe pėr sgjalli kėtė broēkull tė Migjenit (pėr ata teleshikues qė e kuptuan si duhet) kur i tha se, ju me tepėr jeni tė shqetėsuar se si don me na pa bashkėsia ndėrkombėare ose tė huajt, e jo si ne duam ta shohim vetveten dhe ti zgjidhim problemet tona. Nė kuadėr tė tė huajve se si ne duhet tė sillemi sipas mėnyrės qė ata duan tė na shohin, Migjeni e mendonte por nuk e thoshte, edhe Malin e Zi. Nė lidhje me kėtė, kemi njė ngjarje nė formė tė pėrsėritjes sė historisė qė do ta raportojmė nė paragrafin e fundit tė kėtij shkrimi.
Edhe pėr ēėshtjet ekonomike, gjatė bisedės nė RTK me Ilirin dhe Migjenin, Albini secilin argument e kishte mė tė fuqishėm se tjetrin. Ai e dha arsyetimin se si dhe pse duhet pėrkrahur zėvendėsimin e produkteve nga importi, pikė sė pari nga Serbia, me ato vendore. Edhe nė pėrmasa mbarėbotėrore, parapėlqehet mė shumė prodhimi nė vend, se sa importi, pėr shkak se transporti liron gazra qė i kontribuojnė ngrohjes globale. Nė fakt ashtu ėshtė. Paramendoni sa gazin e liron nė atmosferė njė maune nga Beogradi deri nė Pejė pėr tia sjellė mallrat Elkosit tė Ramiz Kelmendit. Logjikisht, kuptohet se Migjeni nė parim ėshtė kundėr vendit tė vet, dhe kundėr njerėzimit. Nuk ėshtė i tillė vetėm nė afat tė gjatė dhe kuptim tė pėrgjithėsuar, por edhe nė baza afatshkurta dhe ditore. Ja edhe realiteti i parafundit por jo i fundit (last but not least).
Viteve tė fundit, pėrpos veriut dhe enklavave tjera serbe nė Kosovė (Shterpcė, Graēanicė, rajonin e Gjilanit, komunėn e Dragashit, Gorės dhe Opojės ku ende mėsohet me planprograme tė Serbisė, zonat e mbrojtura tė Kishės Ortodokse Serbe), pretendimet territoriale tė IRJ tė Maqedonisė nė juglindje tė Kosovės, ka dalė njė problem i mprehtė nė perėndim tė Kosovės, ose pikėrisht nė rajonin prej nga vjen Migjeni dhe shumė Kelmenda. Mali i Zi ka uzurpuar pronat e shqiptarėve brenda territorit tė Kosovės nė Rugovė. Pronarėt e pronave janė duke u ankuar dhe protestojnė kundėr kėtij uzurpimi nga tė huajt. Migjeni nė RTK mund tė dalė e tė thotė se me kėso protesta, anipse tė ligjshme, dėmtohet imazhi i Kosovės sepse kėshtu nuk kanė qejf tė na shohin tė huajt! Vetėm me protesta paqėsore arrihet pak ose hiq. Duhet pėrgatitur edhe pėr protesta tė dhunshme dhe rezistencė me forcė luftė. Migjeni tani pėr tani i thithur nga mafia shqiptaro-serbe, do tė dal mendsh nė RTK duke na i kopur veshėt qė tė mos reagojmė. Ky me dėshirė do tia jepte malazezėve jo vetėm Rugovėn por tėrė Kosovėn (te tėrėn nuk mundet se shumicėn po ua jep serbėve!). Jo mė larg se gjatė verės sė vitit tė kaluar i kam kaluar dy ditė duke shėtitur nė atė anė (Bogė, Stankaj, Drelaj). Migjenit i duket ai rajon bjeshkė, mal, malok, primitiv, e tė ngjashme. Edhe pyjet halore me hormoē tė drejtė si qiri e tė gjatė 30-40 metra, nga dėrrasat e tė cilėve marohej djepi me njė shqiponje tė gdhendur ose vizatuar te gjysmė harku afėr kokės kur e lidhte nana nlulak Migjenin pėr tia mbajtur trupin drejt (qė tė mos devijoj sikur sot nga Jezusi i shoqėrisė nė Juda Iskariot tė saj), tani nuk kanė vlerė sa oprtunizmi i tij me mafinė shqiptaro-serbe dhe kriminelėt e saj. Kur malazezėt tė marrin hormoēin e Rugovės, njė batalion i tyre shumė lehtė mund ta hedhė ne Dri tė Bardhė tėrė Pejėn brenda disa ditėve. Ata nuk e kanė harruar atė rajon kur e kanė okupuar mė 1913, ndėrsa Migjeni harroj se ēka tha para dy viteve dhe dje kundėr mafisė shqiptaro-serbe, e tash po leh si qen, dhe mund tė ndodh edhe tė ēartet, nė mbrojtje tė saj, nė mediumin e saj, pra nė RTK. Bėnė thirrje pėr ndalimin e protestave, e harron se ne duhet tė pėrgatitemi pėr luftė. Vetėm tė vdekurit e kanė pa fundin e luftės (Platoni), o Migjen Milloshi kodoshi!
|
Vėrėjtje: Artikujt e botuar nė albaniapress.com nuk shprehin domosdoshmėrisht mendimet e stafit moderues! |
| Vlerësimi juaj për lajmin |
 |
|
|
|
|
| I keq |
I dobët |
I mirë |
Shumë i mirë |
I mrekullueshëm |
|
|
|
|
|
|
|
| |
|
| Është vlerësuar nga 124 vizitorë |
| Lexuar:
1,060 herė
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| |
| Pėr ēka kanė nevojė shqiptarėt nė IRJM?!... |
E premtė, 18 maj 2012 - 13:21
...Shqiptarėt nė IRJM nuk kanė nevojė pėr luftė sepse luftėn e kanė fituar nė vitin 2001 nėn emblemėn e Ushtrisė Ēlirimtare Kombėtare, shqiptarėt nuk kanė ... |
| Eurointegrimet mision i pamundur |
E premtė, 18 maj 2012 - 13:09
Pse Maqedonia e sotshme nuk do tė inkuadrohet nė NATO e nė BE? Kush nuk e do dhe kush e pengon kėtė inkuadrim? A ėshtė vetėm emri i Maqedonisė pengesė pėr ... |
më shumë nga - Opinion » |
|
|
|
|
|
